The Abiding Comforter

Leerrede over Joh. 14: 16, 17: En Ik zal den Vader bidden, en Hij zal u een anderen Trooster geven, opdat Hij bij u blijve in der eeuwigheid; namelijk den Geest der waarheid, Welken de wereld niet kan ontvangen; want zij ziet Hem niet, en kent Hem niet; maar gij kent Hem; want Hij blijft bij ulieden, en zal in u zijn.

Welk een avond moet het geweest zijn, die vooraf ging die gedenkwaardige nacht, in welke de Heere van leven en heerlijkheid grote droppelen bloed zweette, in de hof van Gethsémané – dien ijselijke nacht, welke vervangen werd door de nog meer schrikwekkende dag, op welke de Zoon van God aan het vervloekte kruishout genageld wordt! Konden we de tijd van meer dan achttien eeuwen terug gaan, en ons in de geest verplaatsen in Jeruzalems straten, o, wat tonelen zou ons verbaasd oog aanschouwen!

Wij zouden de stad vervuld zien met menigten, zo van eigen inwoners als vele vreemdelingen, die van heinde en ver gekomen waren om het Pascha te houden; en wij zouden deze hopen volks beroerd en vol beweging zien, gelijk aan ene onstuimige zee, in verwachting dat er iets belangrijks stond plaats te grijpen. Uit het gemurmel van deze zouden wij ontdekken, dat ze halverwege overtuigd zijn, dat Jezus van Nazareth de beloofde Messias is; maar het merendeel is vol vijandschap en vooroordeel tegen Hem, omdat Hij niet kwam gelijk zij verwacht hadden, in al de kracht en koninklijke Majesteit, welke de macht der afschuwelijke Romeinse adelaars vermocht te fnuiken.

Wij vonden wellicht Pontius Pilatus, de Romeinse landvoogd, aan zijn avondmaal, temidden van de vervrolijkende wijn, niet denkende aan het gewichtig aandeel, hetwelk hij staat te hebben in de grote gebeurtenis, welke op morgen zal plaats grijpen. Overpriesters, Farizeeën en Schriftgeleerden zouden we vergaderd vinden in de geheime raadszaal, aanslagen leggende tegen het onschuldige Lam Gods, om het te doden; en tegelijk zouden we ontdekken ene duistere gedaante al heen en weer gaande, – een door het rechtvaardig vonnis Gods tot het eeuwige verderf gedoemde, – de verrader Judas, zijn onheilige handen uitstrekkende naar de aangeboden prijs des bloeds.

Doch wendden we onze ogen af van deze, dan troffen wij in ene afgezonderde opperzaal de gezegende Heere aan, zittende in het midden van Zijn elf getrouwe discipelen, hen toesprekende om hun bedroefde harten te vertroosten, in deze genadige woorden, welke door de Heilige Geest bewaard zijn geworden in het Evangelie van Johannes, waaraan wij een gedeelte ter van onze lering en vertroosting voor ons hebben.

Het is zo, wij kunnen ons daar niet in Zijn gezelschap verplaatsen; wij kunnen Zijn persoonlijk aangezicht niet zien noch Zijn natuurlijke stem horen, maar wij kunnen, met Gods hulp, wel met heiligen eerbied en plechtige aandacht luisteren naar de woorden, welke in dien gedenkwaardige avond van Zijn lippen vloeiden. En als het de Heilige Geest behaagt mijn lippen met Zijn genadevuur aan te raken, en uw oren en harten te zalven met dezelfde Goddelijke kracht, dan zal ik heden spreken en gij horen tot voordeel, onderwijzing, stichting en vertroosting van onze zielen.

De Heere Jezus Christus, voor Wiens alwetendheid niets verzegeld was, zag de droefheid van het hart van Zijn Discipelen. Hij had gezegd hen te zullen verlaten, en de gedachte aan Zijn vertrek brak hun harten. Zijn tegenwoordigheid was zo gezegend; Hij had hen getroost in hun verschillende benauwdheden tot een schild verstrekt tegen al hun vijanden – hun Zijn genade en waarheid ontdekt en Zijn heerlijkheid geopenbaard, zodat Zijn heengaan hun harten aandeed, als een verlies van alles bij alles.

Weinig dachten ze aan de wijze van Zijn heengaan, en onmogelijk konden zij zich het toneel van de volgende dag voorstellen: want de diepe verborgenheid des kruises was toen nog voor hen verborgen, en zij zagen daarin voor hun Meester niets dan angst en schaamte, en voor hen zelf ene gehele vernietiging van alle hoop.

Om nu hun bedroefde harten te vertroosten, lag Jezus deze grote waarheid voor hen neer, dat het nut was, dat Hij wegging, want anderszins zouden zij de beloofden Trooster niet ontvangen, Die eeuwig bij hen zou blijven. En ziedaar het voorname punt, waarbij wij naar onze tekstwoorden met Gods zegen wensen stil te staan. Daartoe bepaal ik achtereenvolgens uw aandacht bij:

I. De gezegende Geest der belofte; waarbij ik hoop aan te wijzen, waarom Hij genoemd wordt: Trooster, en Geest der waarheid.

II. Dat de wereld dien Geest niet kan ontvangen;” want zij ziet Hem niet, en kent Hem niet.”

III. Dat Gods gunstgenoten Hem kennen, en wel door een persoonlijk werk aan hun harten en gewetens.

IV. De zoete belofte, dat Hij bij henlieden blijft, en in hen zal zijn.

I. De Heere Jezus spreekt hier van de gave des Heiligen Geestes als eerste vrucht Zijner verhoging aan ’s Vaders rechterhand. “En Ik zal de Vader bidden, en Hij zal u enen anderen Trooster geven.” Merk op het woord, “geven”, en ene schier evengelijke uitdrukking: “zenden”: Maar de Trooster, de Heilige Geest, welke de Vader zenden zal in Mijn naam.” Ik lees daarin niet, dat de Heilige Geest of enige van Zijn gaven en genaden verworven werd door het verzoenend bloed des Lams, hetwelk dikwijls zo gezegd wordt – maar dat zij de vruchtenwaren Zijner Middelaars verhoging.

De gift van de Heilige Geest en Zijn Goddelijke zending waren zowel een gedeelte van het genade verbond, als de gift en zending van Gods Zoon. Wedergeboorte en heiligmaking zijn tot de ingang in de Hemel der ziel even noodzakelijk als verlossing en rechtvaardigmaking; en waren de eerste uit het verbond der genade uitgelaten, dan zou verlossing nutteloos geweest zijn, want zonder heiligmaking zal niemand de Heere zien.” (Hebr. 12: 14.)

Trouwens, de Heilige Geest, als een Persoon in de Drie-eenheid, is zowel een Partij van het eeuwige verbond als de Vader en de Zoon, en het zou wel niet met de waardigheid van Zijn Persoon bestaanbaar zijn, wanneer Hij, met Zijn gaven en genade, door het verzoenend bloed des Zoons Gods moest verworven worden. In het, eeuwige verbond, dat is alles welgeordineerd en bewaard is”, zijn de gaven en genaden des Geestes zowel besloten als de uitverkiezende liefde Gods des Vaders en het verlossende bloed des Zoons; en daarom heeft dat alles dezelfde grond.

Doch men versta mij wel. Het lijden en sterven van Christus was het bestemde kanaal, door hetwelk de gaven en genade des Geestes zouden komen. Maar voor Zijn dood konden zij niet gegeven worden, want in orde gaat verlossing voor heiligmaking, wegneming van zonde voor ontdekking van barmhartigheid, het offer gebracht voor het ontvangen van deszelfs verdiensten en weldaden; maar dit zegt in geen dele, dat de ene door de andere verworven is, of omdat het voor gaat dezelve gekocht heeft.

De bloedstorting van de Zoon van God baande de weg, langs welke God, behoudens al Zijn volmaaktheden, de gaven en genaden des Geestes kon geven aan Zijn volk. Doch ik geloof niet, dat er, om zo te spreken, enig verdrag tussen de Vader en de Zoon geweest is, waarbij deze gaven en genaden door het verzoenend bloed gekocht en verworven werden. Ook spreekt onze tekst niet van kopen of verwerven, maar van geven, en dit ene sluit ten enenmale het andere uit. Mijns inziens dus is de gift van de Trooster en alles wat daarmee in verband staat, de eerste vrucht van Jezus Voorspraak: jk zal de Heere bidden.”

O, welk ene heerlijke beschouwing opent zich voor ons oog, indien wij ingeleid worden in de gewesten van de hemel, ziende een tussentredende Hogepriester aan de rechterhand Gods! Dit werd heerlijk afgeschaduwd in de groten verzoendag onder de Levietische wet. Op dien plechtige dag ging de hogepriester in het Heilige der heiligen met fijn gestoten wierook, welke hij strooide op vurige kolen, genomen van het koperen altaar, welke met zijn geur en rook als ene wolk het Heiligdom vervulde, terwijl hij met het bloed van stieren en bokken tot God naderde: de kolen verbeeldden Gods wraak en de fijn gestampte wierook de verbrijzelde mensheid van Christus.

De geur van Zijn werk, lijden, bloed en gehoorzaamheid op aarde vervulde de Hemel als met ene eeuwige, altijd durende wolk, gelijk de Profeet in een gezicht zag, dat het huis des Heeren vervuld was met rook. (Jes. 6: 4.) Wanneer dan de gezegende Heere zegt: Ik zal de Vader bidden”, dan behoeven wij juist niet te menen, dat dit met ene hoorbare stem geschiedt. Zijn tegenwoordigheid in de Hemel is bidden. Hij leeft altijd, om voor ons te bidden.” Zijn tussenkomst werd mee liefelijk afgeschaduwd in de handeling Aärons, toen bij het wierookvat nam en vuur daarin deed van het altaar en reukwerk daar op lag, en aldus stond tussen de doden en de levenden. (Num. 16: 46-48.) In deze zin bidt Jezus de Vader; en de eerste vrucht van Zijn voorspraak is de gift van de Trooster, gelijk op de Pinksterdag treffend aanschouwd werd, en telkens bevestigd wordt, wanneer een zondaar met de tegenwoordigheid en genade des Geestes gezegend wordt.

A. Doch laat ons, met Gods zegen, meer van nabij des Heeren woorden beschouwen, in welke wij meer onderscheiden zullen vernemen, wie en wat deze Trooster is. De Heere Zelf was bij Zijn omwandeling op aarde de Trooster van Zijn volk. Toen hadden ze dus geen anderen nodig, maar bij Zijn heengaan moesten ze iemand in Zijn plaatshebben, die datgene voor hen kon zijn, wat Jezus geweest was. Hoe duidelijk wijst ons dit de Godheid en persoonlijkheid van de Heilige Geest aan!

De Persoon van Jezus was eenmaal hun Trooster en Schild; en daarom moest Zijn plaats door een Persoon vervangen worden. Wat toch is hierbij een invloed, ene uitvloeiing, ene kracht, of enig andere mindere vertroosting? Ook moest de plaatsvervanger vau Jezus God zijn en Hem evengelijk, zou Hij voor hen wezen wat Jezus hun geweest was. Laat ons derhalve de Godheid en Persoonlijkheid des Geestes vasthouden; want zij die Hem als zodanig loochenen hebben deel noch lot in Zijn onderwijzing en vertroosting, wederbaring en heiligmaking.

1. Hetgeen Jezus discipelen behoefden, hebben al Gods volk nodig, een Trooster, die van vrede tot hun harten kan spreken die ben kan. ondersteunen in de vele en verschillende benauwdheden, welke zij hebben door te gaan en wel door ene inwendige vertroosting, als daartoe een krachtig middel. Hier ligt het grote verschil tussen de vertroosting, die de wereld geeft en welke de Heilige Geest meedeelt.

De wereld heeft ook haar vertroostingen, ja wij worden allerzijds omringd door aardse troosters; maar deze spreken niet van vrede en vergeving tot ene schuldige consciëntie – zij kunnen niet het geringste deeltje der schuld van een belaste ziel wegnemen zij kunnen geen lieflijk voorsmaak of eeuwige vreugde geven, wanneer het einde des levens komt; – zij kunnen de stervenssponde niet zacht maken, de dood zijn prikkel noch het graf zijn overwinning roven. Hier vooral zijn alle dingen ontoereikende buiten de vertroostingen van de Heilige Geest.

2. Daarenboven zijn de heiligen Gods merendeels geroepen vele verdrukkingen en beproevingen door te gaan in dit tranendal. God zelf beschrijft hen als een ellendig en arm volk, dat op de naam des Heeren vertrouwt. (Ze£ 3: 12.) Door vele verdrukkingen gaan zij in het Koninkrijk. (Hand. 14: 22.) En omdat deze beproevingen en druk meest inwendig zijn, zo behoeven zij een innerlijke Trooster, om hen te ondersteunen onder deszelfs druk en gewicht. Velen van ’s Heeren volk zijn zeer gedrukt met schuld en gemoedsangst, ten opzichte van hun zondigen tegen een heilig God.

Kunnen aardse troosters u in deze benauwdheden ondersteunen? deze last van schuld wegnemen? olie en wijn in het gewonde geweten gieten? geenszins; zij hebben ene verlossing, een middel, ene vertroosting nodig voor hun zaak, en gelijk dit boven alle mensen hulp is, zo kan niemand dan de Trooster, de Heilige Geest, die in hun ziel brengen. Geestelijke krankheden liggen te diep voor enig ander geneesmiddel. De hand welke de pijl schoot kan ze ook alleen uittrekken. Er wordt een wee uitgesproken over hen, die de breuk van Gods volk op het lichtste helen (Jer. 6: 14) en alleen Hij dus, die gezondheid en genezing doet rijzen, kan der ziel overvloed van vrede en waarheid openbaren. (Jer. 33: 6.)

3. Maar boven deze beproevingen, die bovenal een Trooster noodzakelijk en Zijn komst gezegend maken voor Gods volk, hebben de meesten hunner vele en menigerlei bezwaren op hun weg. In de voorzienigheid doen zich omstandigheden voor verbonden met hun werk en bezigheid, die hun gemoed zeer beproeven. Ook met hun familie is het niet alles gelijk zij wel wensten. Zij kunnen met David reden van klagen hebben, dat hun huis zo niet is met God, dat is, zo gezegend en beweldadigd als hij zelf was.

Zij zouden zo graag hun kinderen zien wandelen op de nauwe weg, die ten leven leidt; doch zelden valt hun die gunst ten deel. Gelijk David had te treuren over de wellustigen Amnon en de rebellerende Absalom; alzo zijn er onder Gods volk, die wenen over lage, ongebonden, ongehoorzame kinderen, welke de roede niet kan bedwingen noch vriendelijkheid veranderen.

Onder deze beproevingen hebben zij bijzondere ondersteuning nodig, om hun gemoed in onderwerping aan Gods vrijmacht te brengen. Gelijk Aäron berustte bij het zien, dat zijn twee zonen door het vuur des Hemels verteerd waren (Lev. 10: 1, 2); en gelijk David ene gezegende overtuiging had, dat de Heere hem een eeuwig verbond gesteld had, schoon zijn huis zo niet met God was als hij wel begeerde; alzo hebben Velen van Gods meest beweldadigde kinderen hun mond voor Hem in het stof te steken in plechtig zwijgen en onderwerpen aan Zijn heiligen wil.

Maar kunnen zij dat doen buiten bijzondere genade? Hebben zij schier boven alle anderen niet de Trooster nodig, om hen te ondersteunen onder zulke hartverscheurende beproevingen? Wie anders kan de murmurering van hun rebellerend hart doen zwijgen, en het onderworpen doen zijn aan die treffende slagen?

4. Ook zijn er onder de uitverkorenen van God niet weinigen, die de bitteren kelk der armoede hebben te drinken, – hard arbeiden om het brood, dat vergaat. Maar dat brood is schaars, en hun gemoederen zijn vervuld met angst voor de toekomende morgen met zijn nieuwe behoeften. Deze hebben evenzeer enen inwendige Trooster nodig om hun gruwelijkheid en murmureringen te stillen, en hun voor ogen te houden, hoe hun Meester” niet had, waarop Hij het hoofd kon neerleggen,” hoe Hij een man van smarten was, en de wereld doorging als een arme, verachte timmermanszoon.

Armoede is ene der grootste aardse beproevingen, en is bijzonder geschikt het ongeloof te voeden, en met nijd en afgunst vervuld te worden tegen hen, die meer gunstig bedeeld zijn. Maar de gezegende Geest, de Trooster, kan elke murmurerende gedachte onderwerpen, en de ziel zo met inner. lijken troost zegenen, dat armoede en gebrek hun scherpte verliezen, en een droge bete met ’s Heeren zegen wordt aangenamer spijs, dan al de lekkernijen onder welke de tafelen der rijken zuchten.

5. Anderen van het volk van de Heere lijden onder lichaamsongemakken. Pijn en andere ongemakken aan maag, long en dergelijke, zwakke zenuwen, ja menigvuldige kwalen treffen deze en genen. Dit veroorzaakt vaak inwendige opstand, gemelijkheid en ontevredenheid, de schier altijd meegaande gezellen van ene slechte gezondheid.

Daarom hebben zij een Trooster nodig, om hen te ondersteunen bij een verdrukten tabernakel; en bij de gedurige herinnering van de korte tijd, die hun wellicht overig is, de kracht der genade in hen alzo te openbaren, dat gelijk “de uitwendige mens verdorven wordt, de inwendige vernieuwd wordt van dag tot dag.”

6. Doch de tijd zou ons ontbreken de talloze beproevingen en verdrukkingen van het volk van de Heere op te tellen. Zij hebben verzoekingen, in sommige gevallen moeilijker te dragen en bijzondere hulp behoevende. Bun arglistig, onbestendig en Goddeloos hart spant gedurig strikken, waarin hun wankelende voet zo licht verward raakt; en helaas! maar al te dikwerf hebben zij, tot hun schaamte en smart, de waarheid van deze woorden toe te stemmen:

Slechts zelden ziet ons oog de strikken
Voor dat haar smart wordt gevoeld.”

Ook de satan verzoekt hen gedurig tot wanhoop, mistrouwen, zo niet tot zelfmoord, en benauwt vaak hun gemoed door influistering, die, schoon zonder grond, soms op een zekere grondslag schijnen te rusten. Onder deze verzoekingen hebben zij bijzonder de vertroosting en ondersteuning van Gods Geest nodig; want deze alleen kan onder de zware last der verzoeking opbeuren en tot hun benauwd gemoed van vrede spreken.

B. Maar de Heere noemt de gezegenden Trooster met enen anderen naam; Hij noemt hem; Geest der waarheid.” Wij zijn omringd van dwalingen; het vleselijk hart is er vol van; en waar waarheid is, daar is ook dwaling. Een deksel van onkunde ligt van nature over het gemoed, door hetwelk geen lichtstraal kan dringen. De mensen hebben misslagen – ik bedoel Godsdienstige misslagen – lief; want Gods eigen getuigenis luidt, dat zij de duisternis liever hebben dan het licht, omdat hun werken boos zijn.” (Joh. 3: 19.)

Zij willen misleid zijn, en haten de hand, die het bedrog wil ontdekken. En als zij omgeven zijn door nevelen van dwalingen, hoe zouden zij de weg der waarheid vinden? Jehovah de Geest kan deze wolken verbreken, deze nevelen doen optrekken, en dit deksel van ongeloof en onwetendheid wegnemen; en dit is Zijn heilige bediening volbrengen, want Hij is de “Geest der waarheid.”

1. Maar waarom heeft de Heere Hem genoemd: de Geest der waarheid? – Omdat het Zijn koninklijk recht is waarheid aan de ziel te ontdekken, in het hart te graveren, en Gods volk er levendig en bevindelijk mee bekend te maken. Ik zeg, levendig en bevindelijk, omdat wij de waarheid in de letter kunnen kennen zonder de onderwijzing des Geestes. Wij kunnen ene rechtzinnige belijdenis hebben – een vorm der woorden, met de uitwendige openbaring der Schrift volkomen bestaande; maar dit zal heiligen noch behouden. Verstandskennis brengt geen verlossing van ‘Schuld, vuilheid, liefde, kracht en oefening der zonde; brengt de ziel niet tot God; weert de duivel niet af; richt het Koninkrijk Gods niet met kracht op in het hart. Wij hebben ene betere onderwijzing nodig.

Wij hebben” de Geest der waarheid” nodig, wiens bijzondere bediening het is, de waarheid Gods te openen, te ontdekken, bekend te maken, toe te passen en te verzegelen met Zijn eigen genadige werking, Goddelijke invloeden en heiligende kracht aan het hart en de consciëntie. Gij, die de Heere vreest, vindt gij soms in uw zielen niet ene Egyptische duisternis, zodat er geen straaltje licht tot uw binnenste doordringt? Vanwaar dit naar gevoel, dit neerzinken der ziel onder die kracht der duisternis? – Omdat de Geest der waarheid u overtuigde van uw aangeboren duisternis van het hart, en u vertoonde, dat ze steeds zo diep als ooit over uw vleselijk gemoed verspreid lag.

Bedenkt dit, dat het bedenken des vleses altijd “vijandschap Gods is, en de duisternis het ganselijk bezit: want gelijk liefde licht is, alzo is vijandschap duisternis, en het licht des levens dringt niet meer door het vleselijk gemoed, dan de, liefde Gods. Licht in uw geestelijk gemoed doet de duisternis zien; onderwijzing Gods in de ziel doet zuchten en kermen onder de duisternis. En onder dat zuchten gevoelt gij de volstrekte noodzakelijkheid van de Geest der waarheid, om de waarheid Gods aan uw ziel te ontdekken, te openbaren en toe te passen, want gij kunt uzelf zo weinig licht geven als geloof of liefde. Doch door rijke en onuitsprekelijke genade zijn er tijden, dat geestelijk licht in de ziel schijnt.

Gij leest de Bijbel met verlichte ogen, kracht en zoetheid schijnt als met rijke zalving door het Woord der waarheid te stromen; en uw vertederd hart en bevochtigd oog leert de waarheid zo klaar voor uw verstand als de zon op de middag. Gij verwondert u, dat iemand aan de waarheid Gods kan twijfelen of haar loochenen, zij is u zo duidelijk, dat de voorbijganger zou haar kunnen lezen. En waarom? – Omdat de Geest der waarheid haar ontdekte aan uw verstand en toepaste aan uw hart.

Het is vreemd, hoe iemand de Bijbel kan lezen en loochenen Christus Godheid, Zijn eeuwig Zoonschap, het verzoenend bloed, toegerekende gerechtigheid, Stervende liefde van het Lam Gods: – loochenen het verbond der genade, Gods uitverkiezende liefde, de volkomen zaligheid door Gods Geliefden gewrocht, en het wederbarend werk van de Heilige Geest. Maar ziet, de zake is u duidelijk, omdat de Geest der waarheid uw ziel verlichtte, de Heilige Schrift in uw ziel waarheid maakte, en met Goddelijke kracht aan uw hart openbaarde. Als de Geest der waarheid maakt Hij Gods Woord geest en leven, aan de ziel.

2. Doch boven, dat gij soms de waarheid Gods duidelijk ziet, mocht gij haar ook zowel geloven. Er is Goddelijke beweging in de ziel, waardoor uw hart onder de heiligen indruk en invloed van Gods waarheid gebracht wordt. Uw hart vertederd zijnde, ontvang de waarheid Gods gelijk het gesmolten was het zegel en het leem de bereiding des pottenbakkers.

Is het niet, omdat de Geest der waarheid bij de verlichting van uw verstand ook uw consciëntie levendig maakt, uw hart vernieuwt en Zijn Goddelijke invloed in uw ziel geeft? De waarheid op zich zelf mag levend zijn, nochtans is bij haar, tot wederbaring en vernieuwing, de Geest der waarheid nodig, om met Zijn almachtige werking te doen, wat de profeet zag geschieden in de vallei vol doodsbeenderen. (Ez. 36.)

3. Onder deze heilige en geestelijke invloeden schijnt uw consciëntie soms wonderlijk bewrocht te worden. Het kwaad der zon. de ziet gij met nooit gekende klaarheid. Uw consciëntie bloedt onder haar gewicht en schuld. Gij ziet haar kwaad en vreselijkheid, hoe afschuwelijk, hoe verfoeilijk! Zij zou u nu schier bloed tranen doen wenen. Uw af keringen schijnen u bergen van ongerechtigheid. De Goddeloosheid uws harten is u ontdekt, en, neen, er kan op aarde zulk een ellendige niet zijn.

Uw verdorven natuur ziet gij in haar vuilheid en jammer; en het is u een wonder, dat de lankmoedigheid Gods u zo lang droeg in de woestijn. Ja, tranen zijn de tolken van uw hart; uw binnenste slaakt boetvaardige zuchten; en gij zoudt schier u dood wenen, vanwege uw zondigen tegen zulk ene liefde en bloed. Van waar dit alles? de Geest der waarheid werkt aan uw consciëntie en zondegevoel is Zijn werk.

4. Ook zijn er tijden, dat uw hart op ene bijzondere wijze tot de Hemelse dingen uitgaat. Het is als of ene levende kool van het altaar uw innerlijke genegenheden heeft aangeraakt. Door ’t geloof ziet gij Jezus aan de rechterhand des Vaders, uw hart gaat tot Hem uit in liefde en toegenegenheid; gij hebt Hem lief met al de vermogens van uw ziel, en begeert te leven tot Zijn prijs en te sterven in de zoete genieting Zijner liefde, uitgestort in uw hart.

En evenwel gevoelt gij Hem hier op aarde nooit naar waarde te kunnen lief hebben. Trouwens daartoe is nodig ene onsterfelijke tong en ene verheerlijkte ziel om Hem te loven en Zijn liefdes uitlatingen te bevatten. Van waar dit alles? omdat de Geest der waarheid liefde in uw hartsgenegenheden werkt.

Alzo is door de Geest der waarheid de verlichting des verstands, het leven van het hart, het gevoel der consciëntie en de liefde der genegenheden; en door deze vier dingen wordt Hij de gelovigen levend en bevindelijk bekend als de Geest der waarheid, De letter der waarheid noch ene rechtzinnige belijdenis kan dit alles voortbrengen.

Neen, woorden op zichzelf reiken zo ver niet, zij dringen buiten de Geest der waarheid niet in de diepten van het hart, daarom moet Hij de zondaar wederbaren, vernieuwen en heiligen tot ene levende vereniging en gemeenschap met de Heere van leven en heerlijkheid: want “die de Heere aanhangt is één geest met Hem”; en dit wordt hij door de doop van de Heilige Geest, makende hem een levend lid van Christus lichaam.

II. Maar ik ga voort om aan te tonen, hoe de wereld denkt, spreekt en handelt ten aanzien van deze beloofden “Trooster”, – deze “Geest der waarheid.” De Heere zegt: ” Welke de wereld niet kan ontvangen”. Even als toen, zo ook kan de wereld nu de Trooster, de Geest der waarheid niet ontvangen, want zij is te vol van zonde en eigen zelf, In een volle kruik met modderig water is geen ruimte voor rein water; noch kan goud, zilver of kostelijke stenen plaats vinden in een vat ten boorde met klei gevuld.

De wereld is vol – vol van hoogmoed, onkunde, vooroordeel, eigen gerechtigheid, ongeloof en zelfgenoegzaamheid. Wat ruimte zou er dus voor de Geest der waarheid zijn? “Mijn woord heeft in u geen plaats”, zegt de Heere tot de Farizeeën. Hun harten waren er voor gesloten, zij konden het dus niet ontvangen. Maar de Heere geeft er Zelf twee redenen van op, waarom de wereld de Geest niet kan ontvangen: 1e zij ziet Hem niet; en 2e zij kent Hem niet.”

1. De wereld, dat is, de wereld dood in de zonde, en dood in ene belijdenis – mensen, geheel verstoken van het leven en de kracht Gods, moeten iets hebben dat zij kunnen zien. Hetgeen zij niet zien, kunnen ze niet ontvangen. Natuur, rede, verstand gaan nooit buiten aardse dingen; zonder geloof dus zijn de mensen geheel onder de invloed van hun natuurlijk gemoed, en omdat Hemelse dingen alleen met Hemelse ogen gezien worden, zo zijn ze onvatbaar om onzichtbare dingen te beschouwen.

Dingen tegenwoordig voor hun natuurlijk oog, of met hun redelijk verstand te bevatten, kunnen ze ontvangen; daaruit verklaart het zich, dat ene Godsdienst, enigszins schoon en voldoende aan het natuurlijk oog, door de wereld altijd aangenomen wordt; terwijl ene geestelijke, innerlijk hartgevoelige en bevindelijke Godsdienst altijd geminacht wordt.

De wereld kan ontvangen ene Godsdienst bestaande in vormen, gebruiken en ceremoniën. Deze dingen zijn zichtbaar. Schone gebouwen, beschilderde vensters, sterke orgels, welluidende koren, de staatsie en pracht van aardse priesters en een hele toestel van plechtigheden, hebben iets wat het natuurlijk oog kan zien en bewonderen, en daarom ontvangt de wereld zulk ene eredienst, als gepast voor het natuurlijk gemoed en redelijk vermogen.

Maar ene inwendige, bevindelijke, geestelijke Godsdienst, niet met het natuurlijk oog te zien, maar door Goddelijke bewerking in het hart gewrocht – de wereld kan ze niet ontvangen, omdat zij niets heeft voor het natuurlijk oog om op te zien noch voldoet aan het algemene denkbeeld van wat Godsdienst is.

2. Zij ” kent Hem niet”. De wereld kent niets van Goddelijke vertroostingen, omdat zij niets weet van geestelijke smart en droefheid. Verhard in de zonde, zorgeloos in eigengerechtigheid, of vol van ene ledige belijdenis, ach! wat zouden de mensen zich bekommeren over een inwendige Trooster? Hun Godsdienst, zoals ze is, kostte hun nooit een uur ongemak, of vernederde hun hart niet in benauwdheid en angst.

Wanneer naar Paulus’ regel de vertroosting Van Christus naar het lijden Van Christus overvloedig is (2 Kor. 1: 5), dan kan er zonder lijden geen vertroosting zijn. En zelf onbekend met ene inwendige vertroosting des Geestes, kunnen zij niet geloven dat Gods gunstgenoten daaraan kennis hebben. inbeelding, dweperij, zotheid; stijfhoofdigheid, belachelijke onzin, schijnheiligheid, hoogmoed” – deze en dergelijke schimpnamen bewijzen de af keer van en toorn tegen dien Godsdienst, welke voornamelijk bestaat in de liefde en kracht van de Heilige Geest. En waarom?

Uit onkennis aan de vertroosting die Gods kinderen deelachtig zijn, en vervreemding van het werk en de getuigenis van de Geest der waarheid in eigen hart en consciëntie. Verwondert u dus niet, dat wereldse belijders ene Godsdienst, door Gods kracht in de ziel gewerkt, versmaden; dat uw betrekkingen zelfs u voor krankzinnig houden, wanneer gij spreekt van vertroostingen des Geestes of van de onderwijzingen Gods in uw ziel. Zij kunnen deze dingen niet aannemen, want zij ondervinden ze niet, en hun vleselijk gemoed ten enenmale er tegen gekant zijnde, verachten zij ze met vijandschap en hoon.

Het is vreemd, dat mensen, die de Bijbel lezen en horen zich zo dodelijk tegen de duidelijke inhoud ervan stellen. De eigen woorden van onze Heeren, zouden door duizenden voor inbeelding en dweperij gehouden worden, indien ze niet de Zijn waren, want bij hun toepassing op heden, wekken ze bij menigten een storm v n verontwaardiging op. Zo lang ze in de Bijbel staan draagt men ze; – het zwaard in de schede verwondt niet, maar het ontblote zwaard snijdt te diep in dan dat het geen vijandschap tegen zijn scherpe snede zou openbaren. Zo was het toen de Heere ontdekkend sprak, en heden ten dage is het even gelijk.

Maar indien de Heere u deze Goddelijke Trooster gaf te zien en aan te nemen, prijst, zegent en aanbidt uw God en Vader en genadigste Weldoener, voor Zijn onderscheidende genade u bewezen, dat gij door liefelijke onderwijzingen Hem kent als uw Trooster en door aanneming in uw consciëntie als de Geest der waarheid. Wat dan soevereine, rijke, vrije, overvloedige genade onderscheidt u van anderen?

Buiten die Goddelijke werkingen aan uw ziel zoudt ook gij nog van de wereld zijn, uw hart verhardende tegen al wat goed en Goddelijk is, wandelende in de hoogmoed en onwetendheid van ongeloof en eigengerechtigheid, totdat gij nederdaalde in de kamers des doods. 0! het is vrijmachtige genade, elke Hemelse vertroosting in uw ziel; elke ondersteuning in smart en benauwdheid door het werk en de getuigenis van de Heilige Geest; elke troost van een toegepaste belofte, van ene verzegelende getuigenis van een waarheid, van een ontdekking van de liefde en het bloed Van Christus, of van een gemeenschap van vrijheid, blijdschap of vrede, gelijk die de vrucht is van het werk en de invloed van Gods Geest.

Het kan weinig geweest zijn, of reeds geruime tijd geleden; toch was het u een proefje van derzelver zaligheid, en maakte u verlangende naar vernieuwde bezoeken. Doch onderzoek het wel en nauwkeurig of het in wezen is, en of gij, gewogen in de weegschalen des Heiligdoms, er genoegzame grond voor hebt, dat uw aangenomen troost van de Trooster en uw geloofde, gevoelde, beleden waarheid van de Geest der waarheid is. En zo kom ik tot ons derde punt.

III. Het onderscheid, dat de Heere tussen Zijn discipelen, en met hen al Gods volk, en de wereld stelt: – Maar — gij kent Hem.” De discipelen des Heeren waren zeer zwak en onkundig. Zij hadden geen oor voor des Heeren verklaringen aangaande Zijn kruisdood; en toen Hij voor hun ogen stierf, geloofden ze Zijn voorzegde opstanding niet.

Wij verwonderen ons over hun ongeloof, wanneer wij hun omgang met en het onderwijs van dein Heere Jezus aanmerken; en nochtans kenden zij iets levendigs en bevindelijks van des Geestes werk aan hun hart. Zo kan het met sommigen van uw zijn. Gij kunt zeer zwak, twijfelende, vrezende, ongelovig zijn. Het natuurlijk, diep gezeteld ongeloof van het hart kan grote kracht over u hebben; en nochtans kunt gij enige kennis hebben, gelijk de discipelen kennis hadden aan het werk van de Trooster en de onderwijzingen van de Geest der waarheid. De Heere verzekert Zijn discipelen het grote verschil tussen hen en de wereld:

“Maar gij kent Hem.” Mag ik ook tot u zeggen: Gij kent Hem? Zo ja; wat heeft die Trooster dan voor u als zodanig gedaan? Wat heeft die Geest der waarheid u als zodanig ontdekt en geopenbaard? Laat ons kort onderzoeken, hoe Hij Gods volk bekend wordt, en wat Hij door Zijn kracht en genade in hun hart en consciëntie doet.

1. Bij overtuigt hen van zonde; dat is Zijn bijzondere bediening. Hij opent de wet, ontdekt haren vloek, maakt de ziel gevoelig voor haar geestelijkheid, lengte en breedte, en haar verdoemende kracht. Kent gij dien Geest als een Geest van overtuiging van zonde?

Heeft Hij uw consciëntie geopend voor schuld aan de wet en u als haar overtreder veroordeeld, zodat gij uw mond in het stof stelde en u schuldig voor God beleed? Als de Heilige Geest u van zonde overtuigde, dan kent gij Hem, zo niet als Trooster, dan toch als Wegbereider daartoe. Gij kent Hem in Zijn doding, zo niet in Zijn verlevendiging; in Zijn vernedering, zo niet in Zijn opwekking; in Zijn zondeontdekking, zo niet zaligheidopenbaring.

2. Maar Hij is ook bekend als een Geest der genaden en der gebeden. Als de Heere ene ziel ontdekt door Zijn Geest en genade, dan geeft Hij haar een innerlijke voorbidder, die met onuitsprekelijke zuchtingen” voor haar bidt. Had gij daar immer deel aan, zodat gij op gebogen knieën de Heere smeekte, met dien ernst, die oprechtheid en uitgieting van het hart voor Hem, met die eenvoudigheid, verbrokenheid, met tranen en zuchten, welke het kenmerk zijn van Zijn inwendige voorbidding, en dat onderscheid maakt tussen enkel plichtgebeden? – Dan hebt gij Hem ontvangen als een Geest der genade en der gebeden; en gij “kent Hem.”

3. Maar heeft Hij ooit een bemoedigend woord in uw hart gegeven? Wanneer het werk der genade aan de ziel geopend, Jehovah het Lam in Zijn bloed en gerechtigheid verhoogd, en het heilig werk Gods aan het geweten uitgeschetst wordt, – hebt gij dan ooit ene innerlijke getuigenis gevoeld, dat gij deze dingen in de diepten van uw hart kent? Dan kent gij Hem; want Hij gaf u deze bemoedigende getuigenis, Hij zegende het woord met bevestigende kracht aan uw consciëntie.

4. Of had gij ene ontdekking van Christus aan uw ziel? Zaagt gij Hem ooit met het oog van het geloof aan de rechterhand Gods? Dit kan alleen zijn door de getuigenis des Geestes, omdat het Zijn verbondsbediening is het uit Christus te nemen en der ziel te verkondigen. Hij verheerlijkt Christus door Hem te openbaren. Indien gij Christus zaagt door het geloof, en ene ontdekking van de Zoon van God met kracht aan uw ziel, dan kent gij Hem, want Hij gaf u die gezegende openbaring, welke geen oog ooit zag, en geen oor hoorde, noch in ’s mensen hart immer opkwam.

5. Werd Jezus ooit uw hart dierbaar? Omhelsde gij Hem in de armen van het geloof, gelijk ene moeder haren zuigeling omhelst, en had Hem vurig lief met een rein hart? Wie ontstak die liefde? Wie ontstak die heilige vlam in uw hart? – Het was de Trooster, de Geest der waarheid. Dan kent gij Hem; want de liefde Gods wordt in het hart uitgestort door de Heilige Geest.

6. Ondervond gij ooit iets van die geestelijke gezindheid, welke is leven en vrede, – enige trekking van uw genegenheden naar boven, waar Jezus ter rechterhand Gods zit zodat eii de aarde niet uw plaats gevoelde te zijn; de zin en zienlijke dingen u laag werden, en de eeuwige dingen u dierbaar als het element van uw ziel, – de enigste gelukzaligheid u hier bekend? Dan kent gij Hem, omdat Hij het alleen was, die uw hart en genegenheden tot deze Hemelse dingen trok.

7. Hebt gij liefde tot Gods volk? Zegt gij in al uw duisternis, twijfel en vrees, dat gij Christus beeld bemint in Zijn volk? – dat het u onloochenbaar duidelijk is en de satan u niet kan ontnemen, dat gij liefhebt degenen, die Jezus lief hebben? Vanwaar deze liefde? Van de Geest der waarheid, die ons alleen de heiligen doet liefhebben gelijk als de Zaligmaker liefhebben de leden gelijk het Hoofd. Dan kent gij Hem.

8. Kent gij ook uitreddingen van, de kracht der verzoeking? Had gij ooit enige openbaring van het lijden des Heeren, enige kostelijke, hartverbrekende beschouwingen van de hof Gethsémané, – enig staan bij Golgotha’s kruis, – enig Geloofsgezicht van het bloed, dat door angst Hem uit de zweetgaten perste of door de doornkroon uit Zijn hoofd vloeide; enig medegevoel, vereniging en erbarming met de Man van smarten? Vanwaar dit, zo niet van dein Geest der waarheid, de Trooster? Dan “kent gij Hem.”

9. Gevoelde uw hart ooit waarachtig berouw over de zonde – Goddelijke droefheid, verzaken van uw bloemlusten, verbreking van geliefde afgoden, verloochening van aardse banden – gewilligheid om het vlees te kruisigen met zijn bewegingen en begeerlijkheden? De Geest der waarheid kan dit alleen werken. Dan kent gij Hem.

10. Werd uw vrees des doods ooit opgeheven? Zaagt gij dien koning der verschrikking ooit vrijmoedig onder de ogen? Mocht gij wel eens een blik werpen van over de grenspaal, die u der eeuwigheid scheidt, en geloofde gij, dat de dood u een bode des Heeren zou wezen, om uw ziel tot Zich te nemen? Was de Heere u ooit zo nabij en dierbaar, dat gij vreugde gevoeldet het lichaam aan het stof te geven en met arendsvleugelen van de aarde naar de Hemel te varen? Dan kent gij Hem, want niemand dan Bij kon u bevrijden van de vrees des doods, en u, in plaats van met schrik en vrees, de laatste vijand welkom te heten als uw beste vriend! Dit te bezitten, is het niet de Geest te kennen als Trooster?

En o, welk een zegen dezelfde genadige en hemelse Onderwijzer als de Geest der waarheid te kennen! Als dit uw zalig deel is, dan kent gij de waarheid voor uzelf en zij is van uw ziel dierbaar; zij werd door ene Goddelijke getuigenis uw hart ingegrift en door Gods kracht van uw consciëntie ingeplant. De waarheid, gelijk die in Jezus is, is u dierbaar. Gij kunt ze niet missen; zij is uw leven; zoudt gij bij ogenblikken uw leven geven, dan haar en uw deel aan haar te derven. En van waar dit? Van waar dat vermaak in de waarheid, die omhelzing van haar, die aankleving aan haar, dat verheugd zijn met haar, dat hopen op haar, en door haar een getrokken zijn tot de Heere Jezus Christus? Wat was het, dat uw vermoeide schreden ondersteunde en u inleidde, wanneer gij, misschien met een bezwijkend lichaam en een bedroefd gemoed, ter bedehuize kwaamt; of dat uw hart verkwikte in de donkere en sombere nacht, als gij op uw legerstede lag, nadat gij van het horen des Woords naar huis waart gegaan? De Trooster, de Geest der waarheid, en elij alleen kan haar ene vaste en duurzame plaats bereiden in uw hart, consciëntie en genegenheden.

O, beleeft dan die waarheid gelijk gij ze liefhebt, en verkondigt haar kracht en vrucht in uw leven en omgang. Wanneer de Geest Zijn waarheid in uw hart schreef, dan zal Hij ze ook op uw lippen en in uw leven voortbrengen, en alzo openbaren, dat gij kinderen bent, “die niet liegen.” Gij vertoont dus de kracht der waarheid in uw spreken en verkeer met anderen, bij uw betrekkingen, in de gemeente, in uw werk, in uw doorgaand gedrag, ja in alles wat het wezen der Godsdienst en de kracht der levende Godzaligheid kenmerkt.

IV. Ik kom nu tot ons laatste punt, hetwelk de reden bevat, waarom Gods volk Hem kent, en de belofte des Heeren daaromtrent gegeven: ” Want Hij blijft bij ulieden, en zal in u zijn.”

Die heilige Trooster en genadige Geest neemt geen tijdelijk verblijf in de harten van des Heeren volk. Waar Hij eenmaal intrek neemt, daar woont en leeft Hij eeuwig. – Ik zal u enen andere Trooster geven, opdat Hij bij u blijve in der eeuwigheid.” 0 gezegende waarheid .’. Waar die heilige Duif eenmaal neergestreken is, daar blijft die Duif. Hij bezoekt de ziel niet met Zijn genade, om ze daarna te laten omkomen onder de toorn Gods, of Zijn werk te laten verwelken en te sterven. Neen, waar Hij met kracht in de ziel inkwam, daar bepaalt Hij Zijn voortdurende woning, want Hij maakt der heiligen lichaam tot Zijn tempel. Hij wijdt hen der dienst van God. Hij neemt woning in hun hart; daar leeft en werkt Hij, en beweegt zich en heiligt ziel en lichaam tot de eer en verheerlijking van de Heere God, de Almachtigen.

Doch ik verbeeld mij u te horen zeggen: dit alles geloof ik waarheid te zijn; inaar hoe kan Hij in mijn hart zijn, daar ik mij dikwijls zo koud en dodig bevind, blootgesteld aan de werking der zonde, en der ijdelheid en verzoeking onderworpen? Hoe kan deze Trooster, de Geest der waarheid, in mij wonen, en ik zijn die ik ben? – Weet het, Hij kan in u zijn, terwijl gij nochtans niet altijd en onder alle omstandigheden Zijn tegenwoordigheid kunt herkennen. Hij kan in het hart wonen, zon.der dat Hij bemerkt wordt met het oog en in ’t leven.

Vergeet niet, dat ook het bedenken van uw vlees vijandschap tegen God is; – dat vlees en geest en geest en vlees tegen elkaar strijden en elkaar tegenstaan. Gelooft des Heeren onfeilbaar Woord, dat niet liegt, en niet de redeneringen en werkingen van uw eigen ongelovig hart. En gelooft het als ene eeuwig zekere waarheid, dat Bij eeuwig blijft daar waar Hij de ziel heeft bezocht. Trouwens, wanneer Hij de ziel wederom verliet, zo zou de satan haar vervullen met vreselijke, helse Goddeloosheden, en het laatste van de mens zou erger zijn dan het eerste. Neen de inwoning des Geestes moet de satan het inkomen beletten, gelijk het leven de dood, heiligheid de zonde, het werk en de getuigenis van de Heilige Geest de zielverwoestende golven en de voor eeuwig wegvagende baren de ingang onmogelijk maken.

Gezegend zij derhalve het woord des Heeren: “Hij blijft bij ulieden, en zal in u zijn.” Ja Hij zal in u zijn; Hij zal u niet begeven noch verlaten. Het werk door Hem aangevangen zal Hij voleindigen; en als Hij u eens zegende, Hij zal het weer en weer bij vernieuwing doen. De ziel, welke Hij de heerlijkheid Gods bekend maakte, zal Hij nimmer weer verlaten; maar u, die gelooft in de Heere Jezus Christus, zal Hij brengen in dat heerlijk en gezegend verblijf, waar alle tranen van de ogen zullen afgewist zijn, en waar gij de Zoon van God zult zien gelijk Hij is, om Zijn beeld gelijkvormig te zijn en Zijn verrukkelijke tegenwoordigheid eeuwig te genieten.

Amen.

Preached at North Street Chapel, Stamford, on November 14th, 1858

“And I will pray the Father, and He shall give you another Comforter, that He may abide with you forever; even the Spirit of truth, whom the world cannot receive, because it sees Him not, neither knows Him. But you know Him, for He dwells with you, and shall be in you.” — John 14:16, 17

What an evening was that which preceded the memorable night in which the Lord of life and glory sweat great drops of blood in the garden of Gethsemane; that gloomy night which ushered in a still more gloomy day on which the Son of God was nailed to the accursed tree at Calvary! Could we roll back the tide of more than eighteen hundred years, and be transported in spirit to Jerusalem, what scenes that evening would there meet our astonished eye! We would see the streets of the city crowded with multitudes, not only of its own citizens, but of sojourners also from all parts of the neighboring countries who had come up to keep the Passover; and we would view this vast assemblage surging and heaving like the troubled sea, as expecting some mighty event to take place. Some of them would be half believing that Jesus of Nazareth was the promised Messiah; but the greater part would be filled with enmity and prejudice against Him because He had not come as they expected, in all the power and pomp of kingly majesty, to put the abhorred Roman eagles to ignominious flight!

We would see Pontius Pilate, the Roman governor, sitting at his feast, amid the cups of flowing wine, little dreaming of the important part that he was to play in the great event of the morrow. We would view the chief priests, Scribes and Pharisees, all assembled in secret conclave, plotting the death of the innocent Lamb of God, and among them we might observe a dark form flitting to and fro, one doomed by the just sentence of God to eternal perdition, and condemned by the universal concurrence of men to everlasting infamy—the traitor Judas, holding out his itching palm for the offered reward of blood.

But turning our eyes from these, and fixing them on a solitary spot, in an upper chamber, we would see the blessed Lord sitting in the midst of His eleven faithful disciples, addressing Himself to comfort their sorrowful hearts, and speaking in their ears those gracious words which have been preserved by the Holy Spirit through the pen of John, and which we have now before us for our instruction and consolation. It is true that we cannot transport ourselves there in spirit; that we cannot see the Lord’s face, or hear the Lord’s voice; but we can, with God’s help, listen with holy reverence and solemn attention to the words which fell from His lips on that memorable evening. And if the Lord the Spirit be pleased to touch my lips this morning with His unction and grace, and to anoint your ear and heart with the same divine power, I may speak and you may hear words that may profit, instruct, edify and comfort your souls.

The Lord Jesus Christ, from whose omniscience nothing was concealed, saw that His disciples’ hearts were filled with sorrow. He had told them that He was about to leave them, and it broke their hearts to think of His departure. His presence with then had been so full of blessing; He had so comforted them in their various distresses, had been such a shield against all their enemies, had so revealed to them His grace and truth, and had so manifested His glory, that the very thought of His departure filled their hearts with grief, for in losing Him they felt that they would lose their all. They little thought how that departure would take place, and what a scene would present itself before their eyes on the coming day; for the deep mystery of the Cross was at that time hidden from them, and they saw in it for their Master nothing but agony and shame, and for themselves the total wreck of all their hopes. Addressing Himself then to console their sorrowing hearts, Jesus lays before them this grand truth, that it was expedient for them that He should go away; for that if He went not away, they could not have the promised Comforter, who was to abide with them forever. As this is the chief point that presents itself in the words of our text, I now proceed, with God’s blessing, to open it up. And in so doing, I shall direct your attention—

I. First, to the Blessed Spirit of promise, and I shall endeavor to show why He is called “the Comforter” and “the Spirit of truth.”

II. Secondly, that the world cannot receive this Comforter, this Spirit of truth; and the reason, “because it sees Him not, neither knows Him.”

III. Thirdly, that the saint of God does know Him, and that by a personal work upon his heart and conscience.

IV. And fourthly, the sweet promise, that He dwells with them, and shall be in them.

I. The Blessed Spirit of promise. The Lord Jesus Christ speaks here of the gift of the Spirit as being the first fruit of His intercession at the right hand of God: “And I will pray the Father, and He shall give you another Comforter.” Observe the word “give” and the almost similar expression “send.” “But the Comforter, who is the Holy Spirit, whom the Father will send in My Name.” I do not hold that the blessed Spirit, or any one of His gifts and graces, was purchased by the atoning blood of the Lamb—an expression we frequently meet with—but that they were the fruits of His intercession. The gift of the Holy Spirit and His divine mission were as much a part of the covenant of grace as the gift and mission of the Son of God. Regeneration and sanctification are as indispensable to the soul’s entering the courts of heaven as redemption and justification; and had these been left out of the eternal covenant, redemption would have been of no avail, for “without holiness no man can see the Lord” (Heb. 12:14). Is not, then, the Holy Spirit, as a Person in the Godhead, as much a party to the everlasting covenant as the Father and the Son? and would it be consistent with the dignity of His Person that He, with His gifts and graces, should have been purchased by the atoning blood of the Son? The gifts and graces of God the Holy Spirit were as much a part of the “everlasting covenant, ordered in all things and sure,” as the electing love of God the Father and the redeeming blood of God the Son, and therefore stand upon the same foundation.

But let me not be misunderstood. The sufferings and death of the Lord Jesus Christ were the appointed channel through which the gifts and graces of the Holy Spirit were to come. But for His death they could not have been given, for in the order of things redemption must precede sanctification. Sin must be put away before mercy can be revealed; the sacrifice must be offered before its merits and benefits can be applied; but that by no means implies that the one purchased the other, or that because the one precedes and is the foundation of the other, that it should be said to have bought it. The blood-shedding and sacrifice of the Son of God opened a way whereby God, consistently with all His perfections, could bestow upon His people the gifts and graces of the Holy Spirit.

But I do not believe that there was any bargain, so to speak, between the Father and the Son, whereby these gifts and graces were bought and purchased by atoning blood. Most certainly they are spoken of in our text as a gift; and a gift excludes purchase. I view, therefore, the gift of the Comforter, and of everything implied by that expression, as the first fruits of the intercession of Jesus. “I will pray the Father.”

But if enabled to look upwards, what a glorious view these words open before our eyes, introducing us, as it were, into the very courts of heaven, there to see an interceding High Priest at the right hand of God! This intercession was beautifully prefigured by what took place on the great day of atonement under the Levitical law. On that solemn day the high priest entered the most holy place with incense beaten small, which as he went in he scattered upon live coals taken from off the bronze altar. As then he entered the most holy place with the blood of the bullock and the goat, the fragrant steam of the incense filled the sanctuary as with a cloud; the coals typifying the wrath of God, and the incense beaten small the bruised humanity of the Lord Jesus Christ. Thus the incense of Christ’s work upon earth, of His blood and sufferings and obedience here below, fills the courts of heaven as if with an ever-rising, ever-enduring cloud, as the prophet in vision saw “the house of the Lord filled with smoke” (Isa. 6:4).

When, then, the blessed Lord said, “I will pray the Father,” we need not necessarily attach such a meaning to the words as if they implied that He uses vocal prayer. His presence in heaven is prayer. “He ever lives to make intercession for us.” And this intercession was typified by the act of Aaron, when he took the censer and put fire therein from off the altar and put on incense, and thus stood between the dead and the living (Num. 16:46-48). In this sense Jesus “prays the Father,” and the first fruit of His intercession is the gift of the Comforter, as was first strikingly seen on the day of Pentecost, and is from time to time realized by every saint of God who receives the Spirit and is blessed by His presence and grace.

A. The Comforter. But let us, with God’s blessing, examine a little more closely the words that the blessed Lord spoke, and whereby He brings before our eyes more distinctly who and what this promised Comforter is. The Lord Himself when here below was the Comforter of His people. While He was with them, they needed no other; but when He left them they required one to supply His place. They needed one who could be to them what Jesus had been. How plainly we gather from this the Deity and distinct personality of the Holy Spirit! When Jesus was present with them, it was His Person that comforted and shielded them. To supply His place was not therefore a Person needed? How short of this would fall a mere influence, an emanation, a virtue, or any other such inferior consolation! Any person, too, that was not Divine and equal with Jesus could not fill His place, or be to them what Jesus had been. Let us, therefore, hold fast by the Deity and personality of the Holy Spirit. Those who deny them have neither part nor lot in His teachings or consolations, in His regeneration or His sanctification.

1. But what the disciples needed, all other true disciples of Jesus equally need—a Comforter who can speak peace to their hearts, who can relieve the various troubles and sorrows through which they are called upon to pass, and that by administering an inward consolation which shall be an effectual remedy. Here lies the vast difference between the comfort that the world bestows and that which is communicated by the Holy Spirit. The world has to a certain extent its comforts to give; in fact, we are surrounded on every side by a vast number of earthly comforts; but these can speak no peace or pardon to a troubled conscience; these can take no load of guilt off a burdened soul; these can give no sweet anticipations of eternal joy when life comes to a close; these cannot smooth a dying pillow, rob death of its sting, or spoil the grave of its victory. Here everything falls short but the consolations of the blessed Spirit.

2. But besides this the saints of God are called upon for the most part to pass through many trials and afflictions in this valley of tears. Their very character, as determined by the mouth of God, is to be “an afflicted and poor people,” as much as “to trust in the name of the Lord” (Zeph. 3:12). It is “through much tribulation that they are to enter the kingdom” (Acts 14:22). And as these afflictions and tribulations are chiefly internal, they need an internal Comforter to relieve and comfort them under their weight and pressure. Many of the Lord’s family are pressed down exceedingly with guilt and distress of mind on account of their sins against a holy God. Can earthly comforts relieve these distressing pangs? Can they remove this heavy burden of guilt? Can they pour oil and wine into this bleeding conscience? No; they need a deliverance, a remedy, a consolation that can reach their case; and as this is beyond all human help, none but the Comforter, the Holy Spirit, can whisper it into their souls. Spiritual maladies lie too deep for any other remedy. The same hand which shot the arrow can alone extract it. A woe is pronounced against those who “heal the hurt of God’s people slightly” (Jer. 6:14). Only He, then, who brings health and cure can reveal to the soul “the abundance of peace and truth” (Jer. 33:6).

3. But besides the affliction of a troubled mind and a guilty conscience that every saint of God is called upon to pass through at one time or other of his earthly pilgrimage, which above all other troubles makes a Comforter so needful, and when He comes so valued, there are few of the living family who have not many trials and sorrows spread in their path. Circumstances arise in Providence as connected with their daily business or occupation which often deeply and acutely try their mind. Nor is it always with them as regards their families as they would have it to be. They may have, with David, to lament that their “house is not so with God,” that is so favored and blessed as he himself was (2 Sam. 23:5). They would gladly see their children walking in the strait and narrow path that leads to eternal life, but rarely find a favor so great. As David had to mourn over the vile lust of Amnon and the rebellion of Absalom, so some of the saints of God have even to mourn over profligate or rebellious children, whom no discipline can control or kindness alter. Under these trials they need special support to reconcile their minds in submission to God’s sovereignty. As Aaron held his peace when he saw his two sons consumed by fire from heaven at the very altar (Lev. 10:1, 2); as David had a blessed persuasion that the Lord had made with him an everlasting covenant, though his house was not with God as he could wish; so many of the most highly favored saints have had to put their mouth into the dust before God in solemn silence, and to submit to His holy will. But can they do this without special grace? Do not they almost above all others need the Comforter to support them under such heart-rending trials? Who else can silence the murmurs of their rebellious heart, and bend and bow it into submission to these heavy strokes?

4. Many, too, of the choicest of God’s people have to drink the bitter cup of poverty, to labor hard for the bread that perishes. But that bread is scanty, and their minds are often filled with anxiety as to the coming morrow, whence a fresh supply is to come. These also need an inward Comforter to stay their murmurings and fretfulness, and to set before their eyes how their Master “had not where to lay His head”; how He was “a Man of sorrows,” and passed through this world as a poor, despised carpenter’s son. Poverty is one of the greatest of earthly trials, and has a peculiar tendency to stir up unbelief, as well as fretfulness and envy against those who seem to be more favorably dealt with. But the blessed Spirit, the Comforter, can subdue every murmuring thought, and can so bless the soul with inward consolation, that poverty and need lose their keen edge, and a crust with the Lord’s blessing may become sweeter food than all the delicacies under which the tables of the wealthy groan.

5. Many, too, of the Lord’s people are suffering under bodily disease. Their body is racked with pain, or their constitution is shattered with ailments of long standing, or their nerves are weak and trembling, or their general health broken by multiplied afflictions. This often causes inward murmuring, fretfulness, and rebellion, for few trials are heavier than continued ill health. Hence the need of a Comforter to support them under the pain and languor of an afflicted body; and while they are thus reminded that their time is but short and that life itself is held by a slender thread, so to manifest the power of His grace that as “the outward man perishes, so the inward man may be renewed day by day.”

6. But time will not suffice to enumerate a tenth of the numerous trials and afflictions that the Lord’s people have to pass through. They have temptations also which in some respects are harder to bear and need more special help. Their own treacherous, unstable, and wicked heart is continually presenting snares in which their unwary feet are too readily caught, and they have to prove again and again, to their sorrow and shame, the truth of the word: “Seldom do we see the snares Before we feel the smart.”

Satan, too, is continually tempting them to despair, or infidelity, it may be, even to suicide, and distressing their mind with many suggestions which, though groundless, appear at the time to have some solid foundation. Under these temptations they need that special relief and consolation which nothing short of the Spirit of God can communicate. For when severely pressed down by the weight of temptation, they deeply feel that His inward comforts alone can relieve their distress or speak a solid peace to their souls.

B. The Spirit of truth. But the Lord speaks of this blessed Comforter under another title: He calls Him the “Spirit of truth.” We are surrounded with error, the carnal heart is full of it; for wherever truth is not, there error must be. A veil of ignorance is by nature spread thickly over the mind, through which not one ray of divine light penetrates. Men love error—I mean religious error—for God’s own testimony is that they “love darkness rather than light, because their deeds are evil” (John 3:19). They love to be deceived; they hate the hand which would rend the delusion asunder. While then they are encompassed with the mists of error, how can they find the way to truth? The Lord the Spirit alone can dissipate these clouds, disperse these mists, and take away this veil of unbelief and ignorance spread over the heart; and this it is His sacred office to perform, for He is the “Spirit of truth.”

1. But why we may ask, does He bear from the Lord’s own lips this sacred title: “the Spirit of truth”? Because it is His prerogative to unfold truth to the soul, to engraft it into the heart, and to make the saints of God vitally and experimentally acquainted with it. I say vitally and experimentally, because we may know truth in the letter without the teaching of the Spirit. We may have a sound creed, a form of words perfectly consistent with the outward revelation of truth in the Scriptures; but this will neither sanctify nor save. Truth in the bare letter brings no deliverance from the guilt, filth, love, power, and practice of sin; brings not the soul near unto God, repels not Satan, sets not up the kingdom of God with power in the heart.

We need a better teaching than this. We need “the Spirit of truth,” whose especial office is to take the truth of God, and to open up, reveal, make known, apply, and seal it with His own gracious operation, divine influence, and holy power upon the heart and conscience. Do not you who fear His great name find at times darkness pervading your souls—an Egyptian darkness, a darkness that may be felt—so that there seems not a ray of divine light in your breast? Whence comes this dreary feeling, this sinking down of your whole soul under the power of darkness, as the earth sinks under the power of the shades of night? Because the Spirit of truth has come into your heart to convince you of the darkness in which you were born, and to show you that it still hovers as deeply as ever over your carnal mind.

Remember this, that as the carnal mind is ever “enmity against God,” darkness wholly possesses it; for as love is light, enmity is darkness, and the light of life has no more penetrated the carnal mind than the love of God. It is light in your spiritual mind that makes you see this darkness; it is the teaching of God’s Spirit in your soul that makes you groan and sigh beneath it. Now as you mourn and sigh under this darkness you feel the indispensable necessity of the Spirit of truth to open up, apply, reveal, and make known the truth of God to your soul, for you can no more give yourself light than give yourself faith or love.

But, through rich and unspeakable mercy, there are times and seasons when a spiritual light seems to shine upon the sacred page. You read the Bible with enlightened eyes. Power and sweetness seem to stream, as it were, in rich unction through the Word of truth, and as you read it with softened heart and tearful eyes, the truth of God shines from it into your understanding as brightly and as clearly as the sun in the noonday sky. You wonder how anyone can doubt or deny the truth of God; it is so clear to you that you think he who runs may read.

And why? Because the Spirit of truth is opening it up to your understanding and applying it with power to your heart. You wonder how any man who reads the Bible can deny the Deity of Christ, His eternal Sonship, the atoning blood, the justifying righteousness, the dying love of the Lord the Lamb. You wonder how any man can read the Bible and deny the covenant of grace, the electing love of God, the full salvation wrought out by His dear Son, and the regenerating work of the Holy Spirit. Why is the matter so clear to you? Because the Spirit of truth is illuminating your mind, radiating light from the Scriptures into your soul, and opening up the truth of God with divine power to your heart. This He does as the Spirit of truth, for as the Spirit of truth He makes the Word of God to be spirit and life to the soul.

2. But not only at times do you see the truth of God plainly and clearly, but you believe as well as see. There is a divine movement in your soul, whereby your heart is brought under the holy influence and sacred impression of God’s truth. As the wax to the seal, as the clay to the potter’s hand, so your heart is softened and melted within you, and you receive God’s truth stamped upon your heart with a heavenly hand. Does not this show that the Spirit of truth is not only enlightening your understanding, but quickening your conscience, renewing your heart, and spreading a divine influence through your soul? Truth by itself can only stand at the portal, or look in at the window; it cannot come within to regenerate or renew; but the Spirit of truth enters with truth in His mouth, and breathes it into the heart as a living breath, as the prophet saw in “the valley of vision,” for until “the breath” came into the slain they did not live (Ezek. 37:10).

3. Under this sacred and spiritual influence there are times and seasons when your conscience seems in an especial manner wrought upon. The evil of sin is set before you as perhaps you have never seen it before. Your conscience bleeds with the guilt and weight of it. You see what a dreadful and an evil thing sin is, how loathsome, how detestable! You could almost weep tears of blood that you have been such a sinner. Your backslidings rise up to view as so many mountains of iniquity. The wickedness of your heart is laid bare, and you feel that there cannot be such another wretch on earth. Your corrupt nature is opened up in all its filth and gore; you wonder how the long suffering of God could have borne with you so many years in the wilderness. And not only so, but tears flow down your cheek; sobs of contrition heave from your breast; you could almost weep your life away, because you have sinned so deeply against such love and against such blood. Why is this? The Spirit of truth is breathing upon your conscience, and the feeling of sin there is His work.

4. Then, again, there are times and seasons when your heart seems in a special manner lifted up to heavenly things. It is as if a live coal from off the altar touched your inmost affections. You see Jesus by the eye of faith at the right hand of the Father; your heart goes out after Him in love and affection; you feel that, be you what you may, you do love Him with every faculty of your soul, and your desire is to live to His praise, and die in the sweet enjoyment of His love shed abroad in your heart. And yet you feel that you never can upon earth love Him as He is to be loved. You must have an immortal tongue to sing His praise, and a glorified soul to hold all that His love can bestow. Why is this? Because the Spirit of truth is love in your affections.

In this way, then, we have the Spirit of truth as light in the understanding, life in the heart, feeling in the conscience, and love in the affections; and by these four things He is made vitally and experimentally known to the saints of God as the Spirit of truth. Can the letter of truth, however clear or sound, do all this? Can a sound creed or a mere form of words effect a work in the least degree approaching to it? I feel sure they cannot, for words as words cannot reach beyond the surface; they cannot sink or penetrate into the very core of the heart’s deepest feeling. It is therefore indispensably necessary that the Spirit of truth should put, as it were, a soul into the body of truth, or to speak more correctly, should Himself regenerate, renew and sanctify the saint of God that he may have a living union and communion with the Lord of life and glory; for “he who is joined to the Lord is one spirit,” and he becomes this when he is baptized by the Holy Spirit into that spiritual baptism which makes him a living member of the body of Christ.

II. The world cannot receive this Comforter, this Spirit of truth. But I pass on to show how the world thinks, speaks and acts with respect to this promised “Comforter,” this “Spirit of truth.” The Lord says, “Whom the world cannot receive.” Aye, it stands as good now as it stood good then. The world cannot now receive the Comforter, the Spirit of truth, one whit more than it could receive Him then. And why cannot the world receive Him? It is too full of sin and self. If you have a pitcher filled with dirty water, is there room in it for clean water? If a vessel is filled with clay up to the very brim, is there room in it for gold and silver and precious stones? The world is full—full of pride, ignorance, prejudice, self-righteousness, unbelief and selfishness. Then what room is there for the Comforter, the Spirit of truth? “My Word,” said the Lord to the Pharisees, “has no place in you.” They could not receive it, for their hearts were barred against it.

1. But the Lord Himself gives two reasons why the world cannot receive the Spirit of truth. The first is, “It sees Him not;” the second is, “It knows Him not.” The world—that is, the world dead in sin, and the world dead in profession, men generally destitute of the life and power of God—must have something that it can see. It cannot receive that which it sees not. Nature, sense, reason can never go beyond earthly things; thus, while men have no divine faith, they are under the entire influence of their natural minds; and, as heavenly things can only be seen by heavenly eyes, they cannot receive the things which are invisible. Things must be either presented to their natural eye, or be such as their rational understanding can grasp, or they cannot and will not receive them. Now this explains why a religion that presents itself with a degree of beauty and grandeur to the natural eye will always be received by the world, while a spiritual, internal, heartfelt and experimental religion will always be rejected. The world can receive a religion that consists of forms, rites, and ceremonies. These are things seen. Beautiful buildings, painted windows, pealing organs, melodious choirs, the pomp and parade of an earthly priesthood, and a whole apparatus of religious ceremony, carry with them something that the natural eye can see and admire. The world receives all this external worship because suitable to the natural mind and intelligible to the reasoning faculties. But the quiet, inward, experimental, divine religion, which presents no attractions to the outward eye, but is wrought in the heart by a divine operation, the world cannot receive this, because it presents nothing that the natural eye can rest upon with pleasure, or is adapted to gratify the general idea of what religion is or should be.

2. “Neither knows Him.” The world knows nothing of divine consolation, because it knows nothing of spiritual grief and sorrow. Hardened in sin, careless in self-righteousness, or steeped up to the lips in an empty profession, what do men care to know about an inward Comforter? Their religion, such as it is, has never cost them an hour’s uneasiness or brought their heart down with trouble and distress. If, according to Paul’s rule, “as the sufferings of Christ abound, so consolation abounds also by Christ” (2 Cor. 1:5), where there is no suffering, there can be no consolation. Not knowing, then, for themselves anything of the inward consolations of the Spirit, they cannot believe there is such a thing known to the saint of God.

“Fanaticism, enthusiasm, stuff, madness, ridiculous nonsense, bigotry, a bad spirit,” any term that can be used, any which comes the easiest to hand, will be launched with many an angry invective against that religion which mainly consists in the love and power of the Holy Spirit. And why? For this reason, because they do not themselves know the consolations bestowed upon the saints of God, nor are they acquainted with the work and witness of the Spirit of truth in their own heart and conscience. Marvel not, then, that worldly professors despise a religion wrought in the soul by the power of God. Be not surprised if even own relatives think you are almost insane when you speak of the consolations of the Spirit or of the teachings of God in your soul. They cannot receive these things, for they have no experience of them, and being such as are altogether opposed to the carnal mind, they reject them with enmity and scorn.

It is surprising that men with the Bible in their hands, and read as it is so much in public and private, should set themselves so desperately against what is so plainly declared therein. Our Lord’s own words, if they were not His, would be called by thousands “fanaticism” and “enthusiasm”; for the moment that they are opened up and brought forward as present realities, they arouse a very storm of indignation. Men can read them or bear to hear them read as long as they are ‘merely in the Bible’. The ‘sword in the sheath’ is not dreaded, for it inflicts no wounds; but the naked sword cuts too deeply not to arouse enmity against its keen strokes. It was so when the Lord spoke the words; it is so now when His words in the mouth of His servants have point and edge.

But if the Lord has given to any of you eyes to see and hearts to receive this divine Comforter, praise, bless, and adore your God and Father, and most merciful Benefactor, for His distinguishing grace in giving you to know Him as your Comforter; and if He has ever dropped into your soul any of His sweet teachings, bless Him that you have received Him also as the Spirit of truth into your conscience. What but sovereign grace—rich, free and super-abounding grace—has made the difference between you and them? But for His divine operations upon your soul, you would still be of the world, hardening your heart against everything good and godlike, walking on in the pride and ignorance of unbelief and self-righteousness, until you sank down into the chambers of death.

O, it is a mercy if but one drop of heavenly consolation has ever been distilled into your soul; if ever you have felt or found any relief in your sorrows and distresses from the work and witness of the Holy Spirit; if you have ever gathered any solid comfort from any promise applied with power, from any text dropped into your heart with a sealing testimony, from any manifestation of the love and blood of Christ, or from any communication of liberty, joy, or peace, such as are produced by the operation and influence of the Spirit of God. It may have been but little, nor did it last long, but it has given you a taste of its blessedness, and made you long for another sip, another crumb, another visit.

But look to it well, and examine carefully whether it be real, and whether, weighed in the balance of the sanctuary, you have good ground for believing that what you received with such comfort to your soul was distilled into your heart by the Comforter, and that the truth which you have felt and believed, as well as professed, has been opened up to your conscience by the Spirit of truth. And this leads me to our third point, which is—

III. The difference that the Lord draws between His disciples, and by implication all the saints of God, and the world—“But you know Him.” The disciples of the Lord Jesus were very weak and ignorant. They closed their ears to the very last to the Lord’s declarations as to His dying the death of the cross. And even when He died before their very eyes, they were as slow to believe in His promised resurrection. Considering the opportunities which they had of daily communion with Him and of instruction from His lips, we are tempted to wonder at their unbelief; and yet, with all their weakness and ignorance, they knew something vitally and experimentally of the Spirit’s work upon their hearts.

It may be so with some of you. You may be very weak, very doubting, very fearing, very unbelieving. The natural, deep-seated unbelief of your heart may at times seem to have great power over you, and you may often have reason to say, “I would believe, but cannot.” Still you may know, as the disciples knew, something, if not much, of the work of the Comforter, and something, if not much, of the teaching of the Spirit of truth. The Lord assured His disciples that there was a wide and fundamental difference between them and the world. “But you know Him.” May I say the same to you: “You know Him”? But if so, may I not further ask: What has that Comforter done for you as a Comforter? What has that Spirit of truth revealed and made manifest to you as the Spirit of truth? Let us examine for a few moments how He is made known to the family of God, and what He does by His power and grace in their heart and conscience.

1. First, He convinces of sin; that is His special office. He, opens up the law, discovers the curse attached to it, makes the soul feel its spirituality, its breadth, and length, and condemning authority. Do you know this Spirit as a Spirit of conviction in having convinced you of sin? Has He ever laid guilt upon your conscience by opening up the law, and condemning you as a transgressor against it, so that you have put your mouth in the dust and confessed you were guilty before God? If you have felt conviction of sin by the Holy Spirit, you know Him; if not as a Comforter, yet as preparing the way for comfort. You know Him in His killing, if not in His reviving; in His bringing down, if not in His raising up; in His discovering sin, if not in revealing salvation.

2. But He is known also as a Spirit of grace and of supplication. When the Lord is pleased to awaken the soul by His Spirit and grace, He gives Him as ‘an internal intercessor’ to intercede “with groanings that cannot be uttered.” Was that ever given to you, so that upon your bended knees you besought the Lord with that earnestness, that sincerity, that pouring out of the heart before Him, with all that simplicity and brokenness, with those tears and sighs, which mark and manifest His internal intercession, and distinguish it from mere formal prayer? If so, you have received Him as a Spirit of grace and of supplications; you “know Him.”

3. But has He ever dropped an encouraging word into your heart? As you have sat to hear me or any other minister opening up the work of grace upon the soul, exalting the Lord the Lamb, speaking of His blood and righteousness, tracing out the sacred work of God upon the conscience, have you felt an internal testimony that these things you know for yourself in the depths of your own heart? Then you know Him, for it is He who has given you this encouraging testimony; it is He who blessed the Word with a witnessing power to your conscience.

4. Or have you ever had a revelation of Christ to your soul? Did you ever see Him by the eye of faith at the right hand of God? This can only be by the testimony of the Spirit, for it is His covenant office to take of the things of Christ and to reveal them to the soul. He glorifies Christ by manifesting Him. If you have seen Christ by the eye of faith, if you have had a manifestation of the Son of God and a revelation of Him with power to your soul, “you know Him,” because it is He who gave you that most blessed manifestation, such as eye has not seen, nor ear heard, nor has it entered into the heart of man.

5. Has Jesus ever been made precious to your heart? Did you ever hold Him, as it were, in the arms of faith, as a mother clasps her babe to her bosom, and love Him with a pure heart fervently? Who kindled that love? Who touched your heart with that sacred flame? The Comforter, the Spirit of truth. Then you know Him; for “the love of God is shed abroad in the heart by the Holy Spirit.”

6. Have you ever experienced any of that spirituality of mind which is life and peace, any lifting up of your affections to things above, where Jesus sits at God’s right hand, so that you felt that earth was no place for you; the things of time and sense you could tread under your feet; and your heart was so taken up with the blessed things of eternity, that they became the very element in which your soul could bathe, the only happiness you knew below? Then “you know Him,” because it was He, and He alone, who lifted up your heart and affections to these heavenly things.

7. Do you love the people of God? Can you say, with all your darkness, and doubt, and fear, that you do love the image of Christ which you see in His people? that taking away all other evidences, this seems still to you so plain that you cannot deny it, and Satan cannot beat you out of it, that you do love those who love Jesus? Whence comes this love? From the Spirit of truth and love, who alone can enable us to love the saints as we love the Savior, to love the members as we love the Head. Then “you know Him.”

8. Has any deliverance ever come to you from the power of temptation? Have you had any manifestation of the sufferings of the Lord of life and glory; any solemn, heart-melting views of the garden of Gethsemane; any standing at the cross of Calvary; any view by the eye of faith of the blood that fell from the Redeemer’s sacred brow as filled with sorrow in the garden, or crowned with thorns upon the cross; any sympathy, any union, any fellow-feeling with the Man of Sorrows? Whence came this? By the Spirit of Truth, the Comforter. Then “you know Him.”

9. Has your heart ever felt true repentance for sin, any godly sorrow, any forsaking of your bosom lusts, any breaking to pieces of your fondest idols, any loosening of earthly ties, any willingness to crucify the flesh with the affections and lusts? The Spirit of truth alone can accomplish this. Then “you know Him.”

10. Has the fear of death ever been removed? Did you ever look that gaunt ‘king of terrors’ in the face? Did you ever look beyond the narrow isthmus of time and the dark and dreary river which flows between you and eternity, and believe that when death came it would be a messenger from the Lord to take your soul into His bosom? Has the Lord ever been made so dear, near, and precious that you have felt as if you could gladly drop the body and mount on eagle’s wings from earth to heaven? Then “you know Him”; for who but He could deliver you from the fear of death, and make you, instead of shrinking from him with terror, even welcome the last enemy as your best friend? To have felt this, is it not to have known the Spirit as the Comforter?

And oh what a blessing it is also to have received the same gracious and heavenly Teacher as the Spirit of truth! If this is your happy case, you know the truth for yourself, and the truth is dear to your soul; it has been ingrafted by a divine witness in your heart, and inlaid by the power of God in your conscience. The truth as it is in Jesus is very, very precious to you. You cannot part with it; it is your very life. Sooner than part with God’s truth and your interest therein, you would be willing in favored moments to lay down your life itself.

But what makes you love God’s truth? What has given you a heart to embrace and delight in it; and when you have come to the house of prayer, it may be with a fainting body and a troubled mind, has yet supported your weary steps and brought you in; or when you have gone home from hearing the Word, has cheered your heart in the dark and gloomy night as you have lain upon your bed, and drawn your affections up to the Lord Jesus Christ? The Comforter, the Spirit of truth. He, and He alone, could give it so firm and enduring a place in your heart, conscience, and affections.

Then live that truth, as well as love it, and proclaim its power and efficacy in your life and conversation. If the Spirit has written His truth upon your heart, He will bring forth that truth in your lips and in your life. He will make it manifest that you are “children that cannot lie.” You will show forth the power of truth, in the sincerity of your speech, in the uprightness of your movements, in your family, in the church, in your business, in your general character and deportment, and in everything which stamps the reality of religion and the power of vital godliness.

IV. I now pass on to our last point, which is the reason why His people know Him, and the promise the Lord gives: “He dwells with you, and shall be in you.”

That holy Comforter and most gracious Spirit does not take up a ‘temporary’ abode in the heart of the Lord’s people. Where He once takes up His dwelling, there He forever dwells and lives. “He shall give you another Comforter, that He may abide with you forever.” Oh the blessing! Where once that holy Dove has lighted, there that Dove abides. He does not visit the soul with His grace, and then leave it to perish under the wrath of God, or allow His work to wither, droop and die. But where He has once come into the soul with power, there He fixes His continual habitation, for He makes the bodies of the saints His temple. He consecrates them to the service of God. He takes up His dwelling in their heart; there He lives, there He moves, there He works, and sanctifies body and soul to the honor and glory of the Lord God Almighty.

But I think I can almost hear you say, “I believe it to be true; but how can He be in my heart when I am often so cold and lifeless; when I seem to be at times so exposed to the working of every sin, and subject to every vanity and temptation? How can this Comforter, the Spirit of truth, dwell with me, and I be what I am?” He may still be in you, and you may not be able, at all times and under all circumstances, to recognize His presence. He dwells in your heart, and yet sometimes He dwells out of sight and almost out of life.

Do not forget that you still have a carnal mind, which is “enmity against God.” Remember that “the flesh still lusts against the Spirit as well as the Spirit against the flesh, and that these two are contrary the one to the other.” Believe the Lord’s Word, which cannot lie, and not the reasonings and workings of your own unbelieving heart. Take this, then, as a most certain truth, that He forever abides with that soul which He has once visited. For oh, what would be the consequences of His deserting it? Satan would enter in to fill it with his horrid blasphemies and wickedness, and the last state of that man would be worse than the first. No; the indwelling of the Spirit is needful to keep out the incoming of Satan; the indwelling of life to keep out death; the indwelling of holiness to keep out sin; the indwelling of the work and witness of the Holy Spirit to keep back the waves that would deluge the soul and the billows that would sweep it into a never-ending hell.

Therefore, blessed be the word that the Lord has spoken: “He dwells with you, and shall be in you.” Yes, He shall be in you; He will never leave you nor forsake you. If He has begun His work, He will carry it on and bring it to completion. If He has once blessed you, He will bless you again. He will never leave the soul to which He has ever made known the glory of God, but He will bring you, who believe in the Lord Jesus Christ, to those glorious and blissful mansions “where tears are wiped off all faces,” and where you will see the Son of God as He is, be conformed to His image, and enjoy His ravishing presence to all eternity.